DHBT Dersleri-121″Keldani Kilisesi”

Sınav Defteri
Haziran 11, 2020

Keldani kelimesi biri etnik diğeri dinsel olmak üzere iki alana işaret eder. Kutsal metinlerde etnik anlamda Keldani tabirine ilk defa Eski
Ahit’te rastlanmaktadır. Bu da Irak’ta bir bölgeyi ve orada yaşayan insanları ifade etmek için kullanılmıştır. Dinsel anlamda ise Keldani kelimesi 1 552 yılında Roma Katolik Kilisesiyle birleşen Nesturiler için kullanılmaya başlanmıştır.
İlk Hıristiyan konsillerini red veya kabul eden kiliseler arasında
Keldani Kilisesinin adı geçmez. Çünkü bu dönemde Keldanilerin ayrı bir
kiliseleri yoktu ve Nesturi Kilisesi içinde telakki ediliyordu. Buna göre
Keldani Kilisesi esasen Nesturi Kilisesinden doğmuştur. 431 Efes Konsili’nde aforoz edilen Nestoryus’un kötü ününü hatırlatmasından dolayı
Nesturi adı geçmişte ve günümüzde pek kullanılmaz. Bununla birlikte
Nesturiler; Roma’ya bağlanmayı reddeden Keldaniler olarak; Keldaniler
de Papa’nın otoritesini kabul eden Nesturiler olarak nitelendirilebilir. Bu ayrışma ise 15 ve 16. yüzyıllarda ortaya çıkmaya başlamıştır. Keldani Kilisesi, Doğu’da yaşayan, fakat tarihte ilk defa Roma’daki Papalığa bağlanmayı kabul eden kilise olması hasebiyle özel bir yere sahiptir.
Mezopotamya ve Kaide kilise geleneği, bu bölgelerin Hıristiyanlaşma tarihini Havari Aziz Thomas ve arkadaşları olan Addai, Aggai ve
Mari zamanına kadar geriye götürür. Hatta son ikisi İsa’nın müritleri olarak da mülahaza edilmektedir. Modern tenkitçiler, Aziz Thomas’ın Havarilik görevine itiraz etmezler ama Aziz Aggai ve Mari’nin Havarilik görevlerini 3. yüzyıla kadar götürürler.
Doğu Suriye ve Mezopotamya’daki Hıristiyanlığın bu gelişmesi,
Keldani ve Süryani Kiliseleri’nin başlangıcı sayılmaktadır. Bu Kiliselerin
geçmişi 2. yüzyıla kadar dayandırılmaktadır. Özellikle Keldani Kilisesinin yaptığı Kuddas’ın (Ekmek-Şarap ayini) temel duaları, bu ülkenin havarisi olarak kabul edilen Mar Addai tarafından meydana getirilmiş ve
Mar Mari de onları geliştirmiştir. 3. yüzyılın sonuna kadar Mezopotamya
Hıristiyanları Edessa’ya bağlı kabul ediliyordu. Dolayısıyla Antakya Patrikliği’ni 4. yüzyılın başlarında, Papa unvanlı bir Episkopos teşkilatlandırdı. Dini bölgelerin belirsizliği, episkoposların seçiminde yapılan haksızlıklar ve Hıristiyanların iç meselelerini halletmek için yakın bir Patrikhane’nin bulunmaması sebebiyle Episkopos Papa, İran İmparatorluğu’nun başkenti Selösi-Stezifon Diyosezi etrafında bütün Mezopotamya
Hıristiyanlarını toplamaya muvaffak oldu. Roma İmparatorluğu’nun Hıristiyanlığı kabul etmesinden sonra bu Hıristiyanlar, İran’da bir dizi zulümlerle karşılaştılar. Bu baskılar 340 yılından 637 yılına kadar devam
etti. 431 ‘de Efes’te toplanan genel Konsil, Nestur’u azledip Mısır’a sürgün edince aynı zamanda Edessa (Urfa) tlahiyat Okulu’nu da kapattırdı.
Edessa ve Nusaybin’deki ilk Hıristiyan ilahiyat okullarının kurucuları
Keldanilerdi. Bu sefer okulun bazı talebe ve hocaları İran İmparatorluğu’na geçmiş ve Nusaybin’de yeni bir okul kurmuşlardı. İşte bu zamandan itibaren Nestur’un öğretisi ünlü bilgin Narsai sayesinde Nusaybin’den bütün Mezopotamya ve İran Hıristiyanları arasında yayılmaya
başladı. Buranın Episkoposu Barsauma, bu hareketi bütün gücüyle destekledi. 484’ten sonra Barsauma, İmparator’un desteğiyle İran İmparatorluğu’nda yaşayan Hıristiyanlara zorla Nestur’un fikirlerini kabul ettirdi ve onları Roma-Bizans İmparatorluğu’ndan ayırarak, ayrı bir milli kilise meydana getirdi. Böylece bu millet kendi milll ismini kaybetmeye
başladı ve inancının ismi (Nesturi), ırk isminin (Keldani) yerini aldı. Bu kilise Hıristiyanlarına Nesturi adı veriliyordu. Kendileri ise bu adı reddediyor ve Doğu Kilisesi adını kabul ediyorlardı.
1. Temel Öğretileri ve Uygulamaları
Keldaniler ayinlerini bulundukları ülkenin/bölgenin diliyle icra
etmelerine karşın, çoğunlukla geleneksel dilleri olan ve Doğu Süryanice de denilen Keldanice’yi kullanmaktadırlar. İbadet, dini ayinlerin idaresi ve genel dualar için 16 liturjik kitap bulunmaktadır. Din adamları sınıfının litürjik giysileri oldukça basit olup, batıda ve doğuda giyilen giysilerin bir sentezi mahiyetindedir. Papaz ve diyakonlar arkasında bir,
önünde üç kızıl haç bulunan uzun, Beyaz Sudra adı verilen bir elbise giyerler. Bu giysi İsa’nın dikişsiz elbisesini andırır.
Hıristiyanlıkta Bizans İmparatorluğu’ndan ayrılan çeşitli kiliseler
ibadet hayatlarını kendileri organize etmiştir; bu ise farklı ayin usullerinin ortaya çıkmasına yol açmıştır. Katolik kilisesince kanonik sayılan on
sekiz ritüelden biri de Keldani ayin usulüdür. Bu ayin usulü Nesturi ve
Katolik Keldaniler arasında ortaktır ve Doğu kiliselerindeki diğer ayin
usullerine göre daha sadededir.
Keldani Kilisesine göre yedi sakrament bulunmaktadır. Bunlar;
qurbana, vaftiz, papaz atama ve kutsama, günahların affı, haç, kutsal
yağla yağlama ve evliliktir. En çok qurbana ve vaftiz ayinine önem verilir ve bunların Kilise Babaları tarafından öğretildiğine, diğerlerinin ise
kutsal emir ve düzenlemeler olduğuna inanılır. Qurbana’nın diğer altı
ayin içerisinde önemli ve öncelikli bir yeri vardır. Qurbana, adak anlamına gelir ve kelime İncillerde geçen kurban sözcüğüyle aynı kökten
türetilmiştir. Vaftiz töreni için çocuklar sekiz günlükken kiliseye getirilir.
Keldanilerde büyük oruç, havariler orucu, Meryem Ana orucu,
Noel orucu ve Ninova ve bereket duası orucu olmak üzere beş çeşit oruç bulunmaktadır. Yılın bütün çarşamba ve cumaları (Noel’den Epifani’ye kadar olan süre hariç) perhiz günleridir. Keldanilerde kefaret orucu da önemli bir yer tutmaktadır.
Keldani Kilisesinin din adamları hiyerarşisi şu şekildedir: Üç diyar
konluk (vaizci diyakon, yardımcı diyakon, diyakon), üç papazlık (papaz, arkedikon, korpiskopos), üç piskoposluk (piskopos, başpiskopos,
patrik). Keldani Patriği resmi olarak “Babil Patriği” unvanını taşır ve
Bağdat’ta ikamet eder. Yetki alanı içerisinde Türkiye, Suriye, Mısır, Irak,tran ve Lübnan bulunmaktadır. Patrik, Keldani hiyerarşisince seçildikten sonra, Roma tarafından tasdik edilmeden önce de makamına oturabilir. Papanın onayı, o makamın haklarını kullanmaya yetki verir.
Keldani din adamları sınıfının litürjik giysileri oldukça basittir.
Basmadan yapılmış keten cübbe, beyaz bir gömlek ve genişçe bir pantolondan ibarettir. Ayinsel giysiler, Batı’da ve Doğu’da giyilen giysilerin
bir karışımı şeklinde görülür. Keldanilerde haç önemli bir sembol olarak hem kilise içinde, hem de normal hayatta yer almaktadır. Bu haçların bir kısmı sade ve süslemesiz iken, bir kısmında İsa’nın haça gerilmiş
motifi bulunur.
2. Günümüzde Keldaniler
Günümüzde Bağdat, Basra, Musul, Kerkük, Erbil, Akra, Alkoş, Amadiye, Zaho, Tahran, Urumiye, Halep, Beyrut, Kahire, Detroit ve İstanbul’ da Keldani piskoposlukları ve dünyanın değişik yerlerinde lO’dan
fazla patrik vekilliği bulunmaktadır. Keldanilerde Bağımsız Papaz sınıfı,
Düzenli Papaz sınıfı ve Seküler Papaz sınıfı bulunmaktadır. Bunlar icazetlerini alabilmek için Roma, Faris, İstanbul veya Beyrut’a gitmektedirler. Keldaniler’in Patriklik merkezi 1947’den beri Bağdat’tadır.
Keldanilerin yeryüzündeki toplam nüfusunun 1 milyon civarında
olduğu tahmin edilmektedir; Türkiye’deki sayıları ise yaklaşık beş yüz
ile bin civarındadır. Türkiye’de yaşayan Keldanilerin sayısının yaşanan
göçler ve özellikle Protestanlık bağlamındaki misyonerlik faaliyetlerine
bağlı olarak son yıllarda gittikçe azalmakta olduğu gözlenmektedir.

DHBT
22 Kasım 2020 Pazar
ÜYELİK

Üye OlŞifremi Unuttum

2018 YILI 9500 KUR’AN KURSU ÖĞRETİCİSİ, İMAM HATİP VE MÜEZZİN KAYYIM ALIMI TABAN PUANLARI 2018 Yılı 9500 Kur’an Kursu Öğreticisi, İmam Hatip ve Müezz... Devamı

Tüm hepsinde aşağıda verilen şekilde ki gibi olacaktır.   KPSS Genel Yetenek : %15 KPSS Genel Kültür : %15   DHBT 1 : %30   DHBT 2 : %40   Ortaöğreti... Devamı

Merakla beklenen 2018 DHBT sınavı 09. Aralık Pazar günü Ösym tarafından  belirlenen sınav merkezlerinde gerçekleştirilecek. Sınav sonuçları ise 04.01... Devamı

KPSS SONUÇLARI NE ZAMAN AÇIKLANACAK? ÖSYM tarafından yapılan duyuru ile KPSS sonuçlarının açıklanma tarihi netlik kazandı. ÖSYM’nin sınav takvi... Devamı

a) DHBT, çoktan seçmeli test olarak uygulanacaktır. b) DHBT’nin ilk bölümü (DHBT-1) temel din bilgisisorularından oluşacaktır ve tüm öğrenim düzeyler... Devamı

Tüm hepsinde aşağıda verilen şekilde ki gibi olacaktır.   KPSS Genel Yetenek : %15    Dini Haberlerim KPSS Genel Kültür : %15   DHBT 1 : %30   DHBT 2... Devamı