DHBT Dersleri-120″Süryanilik”

Sınav Defteri
Haziran 10, 2020

Diğer birçok Hıristiyan kiliseleri gibi Süryaniler de kendilerini havarilere dayandırmaktadır. 325 İznik, 381 İstanbul ve 431 Efes konsillerini ve bu konsillerde alınan kararları kabul eden Süryaniler, 451’de toplanan Kadıköy Konsili’nde monofizit görüşü benimsediklerinden dolayı
aforoz edilmişler ve bunun üzerine müstakil bağımsız kiliselerini devam
ettirmişlerdir. Kadıköy Konsili, Süryaniler tarafından Helenik hakimiyeti
güçlendirmek amacıyla yapılan bir Bizans Sinodu olarak görülür. Batı’da Yakubiler olarak bilinen Süryani Ortodoks Kilisesi dünyanın değişik yerlerinde teşkilatlanmıştır. Süryani Ortodoks Kilisesi için Türkçe’de
kullanılan Süryani Kadim Kilisesi isimlendirmesi, 1845 yılına dayanır.
Bu tarihte Süryanilerden bir grup çıkan ihtilaf üzerine Roma Katolik Kilisesine bağlanır. Böylece ana kitle kendilerini bu Katolik Süryanilerden
ayırmak için “Kadim Süryaniler” ismini kullanmaya başlamıştır.
4. yüzyıla ait Süryani Hıristiyan geleneğine göre Havari Thomas,
İsa’nın seçtiği yetmiş kişiden olan Mar Addai ile öğrencileri Mar Mari ve
Mar Agai, Mezopotamya ve Pers ülkesinde faaliyet göstermiş, böylece
Hıristiyanlık 1. yüzyılın ortalarından itibaren Batı Süryanilerinin, 2. yüzyılın ortalarından itibaren de Urfa yoluyla Doğu Süryanileri, yani Keldaniler’in yaşadıkları bölgede yayılmıştır.Hıristiyanlığın potasından geçerken, bu dinin inancını özümseyerek çıkan Mezopotamyalılar (Arami ve Asuriler), Süryani ve Süryanilik adı
altında bir bloklaşma göstermişlerdir. 5. yüzyılda kızışan kristolojik tartışmalar, Doğu’nun, bir başka deyişle Mezopotamya’nın yegane Hıristiyan
kilisesi olan Süryani Kilisesini rakip iki gruba ayırdı. Pers İmparatorluğunun egemenliğindeki Doğu Süryanileri’nin büyük bir kısmı, Maraş kökenli ve Antakya İlahiyat Okulu mezunu, İstanbul Patriği Nestur’un doktrinini benimserken, Roma İmparatorluğu’nun egemenliğindeki Batı Süryanileri buna şiddetle karşı çıktılar. İşte bu ayrılık, uzun vadede Süryanileri parçalanmaya götürmüştür. Kadıköy Konsili’nden (451) sonra, Süryani
kökenli Nestur’un doktrinini benimseyenlere Nesturiler, karşı çıkanlara
da Yakubiler adı verilmiştir. O dönemden sonra, tarihi kaynaklar, Süryani
ve Süryani Kilisesi adı yerine, Batı Süryanileri’nden söz ederken Yakubi
ve Yakubi Kilisesi; Doğu Süryanileri’nden behsederken de, Nesturi ve
Nesturi Kilisesi adını kullanagelmiştir. Bu adlandırmalar 19. yüzyıla kadar
böyle sürüp giderken kilise kaynakları, en çok Batı Süryanileri ve Doğu
Süryanileri adlarını kullanmayı tercih etmiştir. 19. yüzyıldan sonra bu tamaıiuyla değişmiş; Yakubiler ve Yakubi Kilisesi, Süryaniler ve Süryani Ortodoks Kilisesi şeklinde eski ve öz adına kavuşunca, Nesturi ve Nesturi
Kilisesi de Asuri ve Doğu Asur Kilisesi ismini almıştır.
Kimi araştırmacılara göre Süryani kelimesi Asurca’dan türemiş ve
daha sonra Yunanca’nın etkisiyle bazı değişikliklere uğramıştır. Bu şekildeki bir isimlendirme ilk önce 1. yüzyılın ortalarına doğru Şam diyarı
sakinleri tarafından ve aynı şekilde Şam’a giden elçiler vasıtasıyla Mezopotamya, Asur ve Babil’de oturanlar arasında da kullanılmaya başlanmıştır. Bu elçiler, adı geçen memleketlere Hıristiyanlığı sokmuş ve kabul ettirmişlerdir. Bundan sonra onlar yeni dinlerine sımsıkı sarılmalarından dolayı, eski putperestlikleriyle birlikte eski isimlerini de kullanmayı terk etmişler; aynı zamanda kendilerini Hıristiyanlaştıran söz konusu elçilere nispetle yine aynı ırktan geldikleri putperest Aramiler’den
ayrılmak için, Süryaniler adını kullanmışlardır.
Süryaniler, Mezopotamya bölgesinde, Suriye’ de yaşadıkları için bu
adı almışlarsa da MS 38 yılında, Hıristiyan olduklarında, Antakya’yı merkez edinmiş bir topluluk halinde idiler. Süryani kilisesi, kendilerini ilk
Hıristiyan ve en eski Ortodoks bir cemaat olarak nitelendiren monofizit
bir kilisedir. İbadetlerini Süryanice yaparlar. Yine kendileri gibi Süryani
kökten gelen (Doğu Süryanileri/Nesturiler), fakat zamanla Asya’ya ve Çin’e kadar yayılıp çeşitli milletlerden mensuplar edinen Nesturiler’le
İsa’nın şahsiyeti, Meryem’e Theotokos denilip denilemeyeceği gibi konularda ayrılırlar ki Süryaniler Theotokos denilebileceğine inanırlar.
1. Temel Öğretileri ve Uygulamaları
Süryanilere göre kiliseleri İsa Mesih tarafından kurulmuştur ve ebedidir. Süryani Kilisesi patrik tarafından idare edilmekte ve Antakya ve
bütün Doğu’nun havarisel kürsüsü patriği ve bütün dünyadaki Süryani
Ortodoks Kilisesinin reisi unvanını taşımaktadır. Kilisenin din adamları
hiyerarşisi diyakosluk, ruhbanlık ve episkoposluk olmak üzere üçe ayrılır. Patrikler kiliselerinin baş idarecileridir ve Havari Petrus’un Antakya’daki makamının halefidirler. Patrik, metropolitlerden oluşan bir kurul kararıyla kendi aralarından seçilir.
Sakramentlerinde ihtilaf olmakla birlikte genel olarak altı sakramenti kabul ettikleri söylenmektedir. Bunlar; vaftiz, namaz, oruç, evlenme, ölüm ve tövbedir. Başka bir görüşe göre 13. yüzyılda kararlaştırılan
bir tasnif gereği gizemlerin sayısı beştir, daha sonra iki gizem daha eklenmiştir. Buna göre sakramentler şöyledir: Vaftiz, Miran yağı takdisi,
komünyon, ruhbanlık, tövbe ve itiraf, hasta yağlama, evlenme.
Süryaniler diğer Hıristiyan kiliselerinden farklı olarak sakramentlerinde secdeli namaza yer veren tek kilisedir. Namazda kıble doğudur.
Namaz dua ve secde olmak üzere iki bölümden oluşur. Namaz öncesinde kiliseye saygılı bir şekilde girilir ve haç çıkarılır. Süryani Ortodoks
Kadim Kilisesine göre namaz günde sabah, öğle ve akşam olmak üzere
üç vakit kılınmaktadır. İslam dinindeki secdeye benzeyen secdenin yapılışı sırasında, erkekler ön safta yer alırken, rahibeler ve bayanlar arka
saflarda durarak secdeleri aynen uygularlar. İslam’daki namazdan farkı
namazın rüküsunun olmamasıdır.
Süryani geleneğinde yeni doğan bir bebek en geç bir hafta içerisinde vaftiz edilmelidir. Oruç ve perhiz Süryanilikte de önemli bir yer
tutmakta ve değişik bayram, özel gün ve festivaller nedeniyle yılın yarısına yakını oruçlu geçirilmektedir. Komünyon ayinini yalnız pazar ve
perhiz günleri kutlarlar. Üçlemeyi üç sıfat olarak ifade ederler.
Süryaniler de Ermeniler gibi monofizit olmalarına rağmen bazı
meselelerde onlardan ayrılırlar. Örneğin Ermeniler, İsa’nın vücudunun diğer insanlardan farklı olmamasına karşın, ebedi ve çürümediğine inanırlar; fakat Süryaniler, İsa’nın insani varlığının faniliğini ve çürüyücülüğünü kabul ederler.
Süryanilerde zina, tıbbi zorunluluk ve üç güvenilir kişinin şahitliği
dışında boşanma yasaktır. Ruhban sınıfından diyakos ve papazlar evlenebilir. Bekar iken bu rütbeleri alamazlar. Papaz sınıfından olanlar, ölen
eşlerinden sonra tekrar evlenemezler. Günah itirafı sadece ruhban sınıfına uygulanır. İşlenen günaha göre maddi-manevi cezalar verilir.
Ayinlerde kullanılan giysiler, dört köşe beyaz keten örtü, kuşak,
uzun şal ve ayin giysisinden ibarettir. Papazlar siyah takke takarken,
piskoposlar üzeri işlemeli büyük bir kukuleta ve ayin giysisini tamamen
kaplayan bir pelerin giyerler. Süryanilerde de haç önemli bir yer tutar ve
kiliseye çağrı çan ile olur. Haç çıkarma sağ eli önce alna, sonra göğse,
daha sonra da sol ve sağ omuza götürme şeklinde yerine getirilir. Ayin
sırasında, özellikle namazda erkekler başı açık, kadınlar ise başörtülü
olmak zorundadır.
Süryaniler araf doktrinine inanmazlar ama ölüler için duadan da
geri kalmazlar. İyi ruhların melekler tarafından cennete konulacağına,
günahkarların ruhlarının ise ahiret gününe kadar şeytanlar tarafından
alıkonacağına inanırlar.
2. Günümüzde Süryaniler
Süryani kelimesi günümüzde, birincisi Ortadoğu Süryanileri, diğeri Hindistan Süryani Ortodoks Kilisesine mensup Hindu asıllı Süryaniler (Hindistan Malabar Süryani Kilisesi) olmak üzere iki ayrı ırktan
olan kitle için kullanılmaktadır. Bugün Hindistan’da Doğu Kilisesi ayin
usulüne bağlı yaklaşık iki-üç milyon Hıristiyan yaşamaktadır. Süryanilerin bir kısmı islamiyet’ten sonraki tarihi süreç içerisinde Müslümanlığı
kabul etmiş ve Müslüman toplumla kaynaşmıştır.
1819 yılında Ortadoğu’ya gelen Protestan misyonerler çok sayıda
Süryani’yi kendi mezheplerine çekmişlerdir. Göç hareketleriyle Avrupa,
Amerika ve diğer ülkelere giden Süryanilerin de değişik mezheplere
girmesiyle sayılarında büyük ölçüde azalma olmuştur.
Günümüzde Süryanilerin en büyük sorunu iki temel noktada
odaklanmıştır. Birincisi, ana kilise dışında yedi Süryani kilisesinin daha teşekkül etmesidir. Bunlar; Süryani Ortodoks Kadim Kilisesi, Süryani Nesturi Kilisesi (Doğu Patrikliği), Süryani Melkit Kilisesi (Rum Ortodoks Antakya Patrikliği), Süryani Maruni Kilisesi (Antakya Patrikliği), Süryani Keldani Kilisesi (Babil Patrikliği), Süryani Katolik Kilisesi (Antakya Patrikliği),
Süryani Melkit Kilisesi (Rum Katolik Antakya Patrikliğ), Süryani Protestan
Kilisesi. ikincisi ise 1960’lı yıllarda hız kazanmış olan göç hadisesidir.
Bugün Türkiye’de kırk’a yakın . köy Süryanice konuşmaktadır.
Süryani Kadim Kilisesi, tarihi monofizit geleneğini sürdüren küçük bir
gruptur. 25-30 bin kadar cemaat mensubunun çoğu Mardin ve İstanbul’da yaşarlar. Günümüzde Turabdin’de bin Süryani ailesi yaşamaktadır. Diyarbakır, Hatay ve Mersin’ de de çok az sayıda aile bulunmaktadır.
Türkiye’deki Süryaniler, Suriye Şam Patrikliğine bağlıdır ve din işleri
başrahiplerce idare edilir.
Türkiye’deki Süryaniler ayinlerinde, Süryanice’nin yanında Arapça da kullanmakta, vaazlar ise genellikle Türkçe yapılmaktadır. Ancak
kilisede kullanılan dil yaşadıkları bölgelere göre bazen farklılıklar sergilemektedir. Günlük hayatlarında Türkçe konuşsalar da kendi aralarında
Arapça, Kürtçe ve Süryanice konuşmaktadırlar. Süryanilerin Türkiye’ deki nüfusu yirmi beş bin civarındadır. Dünya genelinde ise beş milyon civarında Süryani olduğu tahmin edilmektedir.

DHBT
22 Kasım 2020 Pazar
ÜYELİK

Üye OlŞifremi Unuttum

2018 YILI 9500 KUR’AN KURSU ÖĞRETİCİSİ, İMAM HATİP VE MÜEZZİN KAYYIM ALIMI TABAN PUANLARI 2018 Yılı 9500 Kur’an Kursu Öğreticisi, İmam Hatip ve Müezz... Devamı

Tüm hepsinde aşağıda verilen şekilde ki gibi olacaktır.   KPSS Genel Yetenek : %15 KPSS Genel Kültür : %15   DHBT 1 : %30   DHBT 2 : %40   Ortaöğreti... Devamı

Merakla beklenen 2018 DHBT sınavı 09. Aralık Pazar günü Ösym tarafından  belirlenen sınav merkezlerinde gerçekleştirilecek. Sınav sonuçları ise 04.01... Devamı

KPSS SONUÇLARI NE ZAMAN AÇIKLANACAK? ÖSYM tarafından yapılan duyuru ile KPSS sonuçlarının açıklanma tarihi netlik kazandı. ÖSYM’nin sınav takvi... Devamı

a) DHBT, çoktan seçmeli test olarak uygulanacaktır. b) DHBT’nin ilk bölümü (DHBT-1) temel din bilgisisorularından oluşacaktır ve tüm öğrenim düzeyler... Devamı

Tüm hepsinde aşağıda verilen şekilde ki gibi olacaktır.   KPSS Genel Yetenek : %15    Dini Haberlerim KPSS Genel Kültür : %15   DHBT 1 : %30   DHBT 2... Devamı